Animirani film o Piranezijevoj seriji grafika „Tamnice“

Frančesko Polancani, „Portret Đambatista Piranezija“, 1750.

Četrnaest grafika italijanskog umetnika Đambariste Piranezija autor ovog animiranog filma, Grégoire Dupond, predstavio je kao da se kreće po njima, prateći redosled pojavljivanja u portfoliju čije se prvo izdanje pojavillo 1745. godine.

Ova animacija može poslužiti kao predložak za video igricu. Autor čini da se mi krećemo kroz prostore Piranezijevih praznih, neupotrebljivih, bizarnih tamnica. Je li Edgar Alan Po video neku od reprodukcija ovih grafika pa napisao svoju priču Bunar i klatno?

Najmanje dva velika pisca 20. veka – Margerit Jursenar i Horhe Luis Borhes – imali su reprodukcije Piranezijevih grafika iznad svog radnog stola. Zašto je Piranezi bio značajan za ove umetnike, kao i za, pre njih, De Kvinsija i Kolridža? U svom delu Ispovesti jednog uživaoca opijuma, De Kvinski pominje ove grafike, nazivajući ih Snovi.

Piranezijeva serija grafika u podnaslovu može sadržati reči nadzirati i kažnjavati. Samo, koga? Tamnice kroz koje se pogledom krećemo uglavnom su prazne. One, posmatrane kao da se iz jedne prostorije krećemo u drugu, nalik su lavirintima koji su inspirisali Borhesa da je, prema svedočenju Alberta Mangela, imao jednu od grafika uramljenu na zidu svog kabineta, baš kao i Margerit Jursenar, koja je napisala fantastičan esej o ovom italijanskom umetniku, Piranezijev crni mozak, koji najtoplije preporučujem.

Jugoslovenska izdavačka edicija Kentaur, u svom prvom kolu, direktno biva inspirisana Piranezijem. Na forzec svojih knjiga urednici stavljaju Piranezijeve grafike tamnica o kojima detaljnije možete čitati u mom autorskom eseju.